Waterstones CEO James Daunt gần đây đã chia sẻ cách hệ thống nhà sách xử lý sách do AI tạo ra giữa làn sóng tranh luận về Gen AI trong ngành xuất bản. Theo ông, quyết định cuối cùng vẫn thuộc về độc giả.
Trong podcast Big Boss Interview của BBC, James Daunt nhấn mạnh: Waterstones luôn bán những gì nhà xuất bản phát hành, nhưng bản năng ban đầu là không thúc đẩy sách do AI viết. Tuy nhiên, nếu một cuốn sách AI rõ ràng và thu hút độc giả, cửa hàng sẽ cân nhắc nhập về.
Điều này phản ánh nguyên tắc duy nhất mà Waterstones tuân theo: độc giả quyết định sản phẩm nào xứng đáng xuất hiện trên kệ.
Sách AI trong xu hướng xuất bản
James giải thích rằng cửa hàng sẽ xem xét sách AI nếu có đánh dấu rõ ràng và độc giả quan tâm. Dù vậy, ông không kỳ vọng sách do AI tạo ra sẽ phổ biến trên các kệ. Phần lớn nội dung AI hiện nay không phù hợp để bày bán.
Sự phát triển của Gen AI khiến nhiều tác giả lo lắng về việc mất việc. Một nghiên cứu của Đại học Cambridge cho thấy hơn một nửa tác giả lo bị AI thay thế và khoảng hai phần ba tác phẩm của họ bị sử dụng để huấn luyện hệ thống AI mà không có sự cho phép. Ngược lại, một số tác giả thử AI để nghiên cứu, chỉnh sửa hoặc viết tiểu thuyết đầy đủ.
Waterstones hiện chỉ áp dụng AI trong các khâu vận hành như logistics, và chưa đưa sách AI lên kệ.
Waterstones: Tôn trọng tác giả con người và trải nghiệm độc giả
James nhấn mạnh tầm quan trọng của người viết thật (real writers).Ông cho rằng độc giả trân trọng kết nối với người thật, đồng thời Waterstones luôn gắn nhãn sách AI rõ ràng, không gây hiểu nhầm.
Hệ thống này giúp mỗi cửa hàng quyết định bày trí, chọn sách nổi bật theo tháng và đề xuất dựa trên nhu cầu độc giả địa phương. Đây là chiến lược từ khi James đảm nhận vai trò CEO vào năm 2011, khi ông dừng việc nhận thanh toán từ nhà xuất bản để ưu tiên vị trí sách trên kệ – một quyết định dẫn đến thua lỗ 27 triệu bảng nhưng đưa công ty trở lại lợi nhuận vào 2016.
Hiện Waterstones mở khoảng 10 cửa hàng mới mỗi năm và báo cáo lợi nhuận 33 triệu bảng trên doanh thu 528 triệu bảng năm 2024. CEO cũng nhấn mạnh rằng công nghệ được sử dụng khi hỗ trợ kinh doanh, nhưng mối liên hệ với độc giả vẫn duy trì nhờ tác giả con người, nhãn sách rõ ràng và nhân viên hiểu cộng đồng địa phương.
Tham khảo: https://aimagazine.com/news/to-ai-or-not-to-ai-that-is-waterstone-ceos-question
