Tại một phòng thí nghiệm bảo mật cao ở Thâm Quyến, các nhà khoa học Trung Quốc đã chế tạo thành công mẫu thử nghiệm máy quang khắc (lithography machine) cực tím cực ngắn (Extreme Ultraviolet – EUV). Đây là thiết bị cốt lõi để sản xuất những loại chip tiên tiến nhất, cung cấp sức mạnh cho trí tuệ nhân tạo và điện thoại thông minh.

Mẫu máy này được hoàn thiện vào đầu năm 2025. Tuy nhiên, thiết bị hiện chiếm diện tích gần bằng cả một tầng nhà máy. Đội ngũ thực hiện dự án bao gồm nhiều kỹ sư từng làm việc cho tập đoàn bán dẫn khổng lồ ASML của Hà Lan. Họ đã sử dụng phương pháp kỹ thuật đảo ngược (reverse-engineering) để tìm cách tái tạo công nghệ phức tạp này.

Thách thức kỹ thuật trong sản xuất Chip AI

Dù mẫu máy thử nghiệm đã vận hành và tạo ra được ánh sáng cực tím cực ngắn, nhưng nó vẫn chưa sản xuất được các con chip hoạt động bình thường. Hiện nay, công nghệ này vốn là thế mạnh độc quyền của phương Tây. Các máy EUV sử dụng chùm ánh sáng để khắc các mạch điện siêu mỏng trên tấm silicon. Mạch càng nhỏ thì chip càng mạnh mẽ.

Bất chấp những tuyên bố từ giới chuyên gia rằng Trung Quốc cần rất nhiều năm nữa, mẫu thử nghiệm này cho thấy họ đang tiến gần hơn tới mục tiêu độc lập về bán dẫn. Tuy vậy, rào cản lớn nhất vẫn là hệ thống quang học (optical systems) chính xác mà các nhà cung cấp phương Tây đang nắm giữ.

Chiến lược phát triển công nghệ bán dẫn phục vụ Chip AI trong âm thầm

Dự án này là kết quả của sáu năm nỗ lực tự chủ công nghệ dưới sự chỉ đạo trực tiếp từ chính phủ Trung Quốc. Tập đoàn điện tử Huawei đóng vai trò then chốt trong việc điều phối hàng nghìn kỹ sư và các viện nghiên cứu. Nhằm bảo mật tuyệt đối, nhiều chuyên gia tham gia dự án được cấp thẻ căn cước giả và làm việc dưới những tên gọi khác nhau.

Chính phủ Trung Quốc cũng đưa ra những chế độ đãi ngộ cực lớn để thu hút nhân tài từ nước ngoài. Các chuyên gia người Hoa làm việc tại các công ty công nghệ cao được mời gọi trở về với mức thưởng ký hợp đồng lên đến hàng triệu nhân dân tệ.